Nhượng quyền thương mại được quy định như thế nào?

Trong bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu về khái niệm nhượng quyền thương mại và các quy định pháp luật liên quan tại Việt Nam.

Nhượng quyền thương mại là gì?

Theo Điều 284 Luật Thương mại 2005 thì nhượng quyền thương mại là hoạt động thương mại, theo đó bên nhượng quyền cho phép và yêu cầu bên nhận quyền tự mình tiến hành việc mua bán hàng hoá, cung ứng dịch vụ theo các điều kiện sau đây:

- Việc mua bán hàng hoá, cung ứng dịch vụ được tiến hành theo cách thức tổ chức kinh doanh do bên nhượng quyền quy định và được gắn với nhãn hiệu hàng hoá, tên thương mại, bí quyết kinh doanh, khẩu hiệu kinh doanh, biểu tượng kinh doanh, quảng cáo của bên nhượng quyền;

- Bên nhượng quyền có quyền kiểm soát và trợ giúp cho bên nhận quyền trong việc điều hành công việc kinh doanh.

Nhượng quyền thương mại (franchise) là một mô hình kinh doanh phụ thuộc vào việc cấp phép cho một bên thứ ba (người nhận quyền) quyền sử dụng thương hiệu, sản phẩm, dịch vụ, hoặc các yếu tố kinh doanh khác của một doanh nghiệp (bên nhượng quyền) theo một hợp đồng hoặc thỏa thuận nhất định. Người nhận quyền sẽ kinh doanh dưới thương hiệu và hệ thống của bên nhượng quyền, thường theo các tiêu chuẩn và quy định đã được định sẵn. Trong quá trình này, người nhận quyền thường phải trả một khoản phí ban đầu cùng với các khoản phí duy trì hoặc chia sẻ doanh thu.

Quy định về nhượng quyền thương mại tại Việt Nam

Tại Việt Nam, nhượng quyền thương mại được quy định trong Luật Kinh doanh 2020, cùng với các văn bản hướng dẫn, quy định chi tiết của các cơ quan chức năng. Dưới đây là một số điểm quan trọng trong quy định về nhượng quyền thương mại tại Việt Nam:

Quy định về đăng ký nhượng quyền thương mại: Các hợp đồng nhượng quyền thương mại và các giao dịch liên quan đều phải được đăng ký với cơ quan quản lý nhà nước.

Quy định về thông tin và quảng cáo: Người nhận quyền phải tuân thủ các quy định về quảng cáo và thông tin liên quan đến việc nhượng quyền thương mại, bao gồm việc cung cấp thông tin chính xác và minh bạch cho khách hàng.

Quy định về giữ gìn thương hiệu và chất lượng: Bên nhận quyền phải giữ gìn và bảo vệ thương hiệu, chất lượng sản phẩm hoặc dịch vụ theo tiêu chuẩn được định sẵn.

Quy định về quyền và nghĩa vụ của các bên: Luật quy định rõ quyền và nghĩa vụ của cả bên nhượng quyền và bên nhận quyền, bao gồm các khoản phí, phí duy trì, quyền kiểm soát và giám sát.

Quy định về việc chấm dứt hợp đồng: Quy định về việc chấm dứt hợp đồng nhượng quyền thương mại và các điều kiện cụ thể để chấm dứt.

Quyền và nghĩa vụ của thương nhân nhượng quyền thương mại

* Theo Điều 286 Luật Thương mại 2005 thì trừ trường hợp có thỏa thuận khác, thương nhân nhượng quyền thương mại có các quyền sau đây:

- Nhận tiền nhượng quyền;

- Tổ chức quảng cáo cho hệ thống nhượng quyền thương mại và mạng lưới nhượng quyền thương mại;

- Kiểm tra định kỳ hoặc đột xuất hoạt động của bên nhận quyền nhằm bảo đảm sự thống nhất của hệ thống nhượng quyền thương mại và sự ổn định về chất lượng hàng hoá, dịch vụ.

* Theo Điều 287 Luật Thương mại 2005 thì trừ trường hợp có thỏa thuận khác, thương nhân nhượng quyền thương mại có các nghĩa vụ sau đây:

- Cung cấp tài liệu hướng dẫn về hệ thống nhượng quyền thương mại cho bên nhận quyền;

- Đào tạo ban đầu và cung cấp trợ giúp kỹ thuật thường xuyên cho thương nhân nhận quyền để điều hành hoạt động theo đúng hệ thống nhượng quyền thương mại;

- Thiết kế và sắp xếp địa điểm bán hàng, cung ứng dịch vụ bằng chi phí của thương nhân nhận quyền;

- Bảo đảm quyền sở hữu trí tuệ đối với đối tượng được ghi trong hợp đồng nhượng quyền;

- Đối xử bình đẳng với các thương nhân nhận quyền trong hệ thống nhượng quyền thương mại.

Quyền và nghĩa vụ của thương nhân nhận nhượng quyền thương mại

* Quyền của thương nhân nhận nhượng quyền thương mại tại Điều 288 Luật Thương mại 2005 thì trừ trường hợp có thỏa thuận khác, thương nhân nhận quyền có các quyền sau đây:

- Yêu cầu thương nhân nhượng quyền cung cấp đầy đủ trợ giúp kỹ thuật có liên quan đến hệ thống nhượng quyền thương mại;

- Yêu cầu thương nhân nhượng quyền đối xử bình đẳng với các thương nhân nhận quyền khác trong hệ thống nhượng quyền thương mại.

* Nghĩa vụ của thương nhân nhận nhượng quyền thương mại tại Điều 289 Luật Thương mại 2005 thì trừ trường hợp có thỏa thuận khác, thương nhân nhận quyền có các nghĩa vụ sau đây:

- Trả tiền nhượng quyền và các khoản thanh toán khác theo hợp đồng nhượng quyền thương mại;

- Đầu tư đủ cơ sở vật chất, nguồn tài chính và nhân lực để tiếp nhận các quyền và bí quyết kinh doanh mà bên nhượng quyền chuyển giao;

- Chấp nhận sự kiểm soát, giám sát và hướng dẫn của bên nhượng quyền; tuân thủ các yêu cầu về thiết kế, sắp xếp địa điểm bán hàng, cung ứng dịch vụ của thương nhân nhượng quyền;

- Giữ bí mật về bí quyết kinh doanh đã được nhượng quyền, kể cả sau khi hợp đồng nhượng quyền thương mại kết thúc hoặc chấm dứt;

- Ngừng sử dụng nhãn hiệu hàng hoá, tên thương mại, khẩu hiệu kinh doanh, biểu tượng kinh doanh và các quyền sở hữu trí tuệ khác (nếu có) hoặc hệ thống của bên nhượng quyền khi kết thúc hoặc chấm dứt hợp đồng nhượng quyền thương mại;

- Điều hành hoạt động phù hợp với hệ thống nhượng quyền thương mại;

- Không được nhượng quyền lại trong trường hợp không có sự chấp thuận của bên nhượng quyền.

Kết luận

Nhượng quyền thương mại đã trở thành một mô hình kinh doanh phổ biến tại Việt Nam, giúp các thương hiệu phát triển mạng lưới phân phối rộng rãi và nâng cao uy tín thương hiệu. Tuy nhiên, việc tham gia vào hệ thống nhượng quyền cũng đòi hỏi sự nắm vững về các quy định và luật pháp liên quan để đảm bảo hoạt động kinh doanh được thực hiện một cách hợp pháp và hiệu quả.

Nếu bạn muốn biết thêm chi tiết về quy định về nhượng quyền thương mại tại Việt Nam và các quy định liên quan, bạn có thể tìm hiểu tại Thủ Tục Pháp Luật. Đây là nguồn thông tin đáng tin cậy về các quy định và quyền liên quan đến nhượng quyền thương mại tại nước ta.