PHƯƠNG HƯỚNG NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ XÃ HỘI HOÁ THI HÀNH ÁN DÂN SỰ Ở VIỆT NAM

 3.1.   PHƯƠNG HƯỚNG NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ XÃ HỘI HOÁ THI HÀNH ÁN DÂN SỰ Ở VIỆT NAM3.1.1.   Hoàn thiện chính sách pháp luật về xã hội hoá thi hành án dân sựXHHTHADS là việc có nhiều thành phần kinh tế tham gia cung ứng dịch vụ nhằm phục vụ tốt hơn nhu cầu của người dân trong bảo vệ quyền và lợi ích chính đáng của mình. Chính sách của Nhà nước về XHHTHADS là một bộ phận của chính sách công và được bảo đảm thực hiện bởi các cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Các chính sách về XHHTHADS thể hiện quan điểm, định hướng lớn của Đảng và Nhà nước về THADS gắn với phát triển dịch vụ công trong lĩnh vực tư pháp đáp ứng với mục tiêu cải cách tư pháp, xây dựng Nhà nước pháp quyền và phục vụ tốt hơn nhu cầu của người dân.Trong xây dựng pháp luật, những chủ trương, chính sách về XHH sẽ được thể chế hóa trong các văn bản quy phạm pháp luật thông qua các quy định khác nhau như quy định nguyên tắc thực hiện XHH, quy định nhiệm vụ, quyền hạn của các tổ chức, cá nhân tham gia vào quá trình XHH. Để hoạt động hoàn thiện pháp luật có hiệu quả cao, một mặt Nhà nước tiếp tục thực hiện triệt để các chính sách đã ban hành, mặt khác nghiên cứu đưa ra các chính sách thích hợp với xu thế phát triển của các dịch vụ XHH. Đây sẽ là định hướng quan trọng để vừa đẩy mạnh chuyển giao các công việc mà trước đây chỉ do Nhà nước thực hiện cho các tổ chức, cá nhân; vừa tách dần việc cung cấp dịch vụ ra khỏi phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của các cơ quan nhà nước, giao cho các tổ chức, cá nhân tư nhân thực hiện.Trên cơ sở đó, về khía cạnh thể chế, cần nghiên cứu xây dựng, hoàn thiện hệ thống quy định về XHHTHADS nói chung, về TPL nói riêng. Liên quan đến XHH công tác thi hành án cần có các chủ trương của Đảng, trong đó xác định rõ định hướng và công tác lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy đảng nhằm thống nhất quan điểm chính trị, đường lối thực hiện để tạo cơ sở chính trị cho việc thể chế hóa thành các văn bản quy phạm pháp luật. Từ đó, tạo cơ sở cho việc xây dựng Luật TPL, trong đó quy định rõ vị trí, vai trò, chức năng, nhiệm vụ, tổ chức và hoạt động của TPL nhằm khẳng định, vận hành chính sách XHH công tác THADS. Trên cơ sở đường lối, chủ trương của Đảng; kết quả tổng kết việc thực hiện công tác THADS và việc thực hiện chế định TPL thời gian qua; dự báo nhu cầu, triển vọng công tác THADS cũng như hoạt động TPL thời gian tới để xây dựng hoàn thiện hệ thống chính sách, pháp luật về THADS (gồm xây dựng hệ thống pháp luật quốc gia về THADS; nghiên cứu tham gia các thiết chế, thể chế THADS quốc tế). Cần rà soát, hoàn thiện hệ thống chính sách, pháp luật có liên quan đến THADS (các luật hình sự, dân sự, tố tụng hình sự, tố tụng dân sự, doanh nghiệp, đầu tư, đất đai, tài chính, thuế, luật sư, trợ giúp pháp lý, trách nhiệm bồi thường của nhà nước…). Trong đó phải xác định rõ đối tượng, phạm vi của XHH công tác THADS; các điều kiện bảo đảm, trách nhiệm của các chủ thể có liên quan.3.1.2.   Xã hội hoá thi hành án dân sự phải dựa trên mục tiêu cải cách tư pháp, xây dựng nền tư pháp trong sạch, vững mạnhThứ nhất, XHHTHADS là một định hướng lớn của Đảng và Nhà nước ta trong thực hiện cải cách tư pháp, cải cách thủ tục hành chính. Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XII tiếp tục khẳng định chủ trương XHH các hoạt động tư pháp để thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ cải cách tư pháp, xây dựng Nhà nước pháp quyền XHCN Việt Nam. XHHTHADS được thực hiện với các hoạt động thi hành án và bổ trợ tư pháp có đủ điều kiện gắn với nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của TPL, thẩm định giá, bán đấu giá tài sản nhằm mục tiêu xây dựng nền tư pháp trong sạch, vững mạnh, dân chủ, nghiêm minh, từng bước hiện đại; bảo vệ pháp luật, công lý, quyền con người, quyền công dân, bảo vệ chế độ XHCN, lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân.Hiện nay, vấn đề cải cách hành chính, cải cách tư pháp, xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa với mục đích xây dựng một nền hành chính, tư pháp vững mạnh, hoạt động có hiệu quả, hiệu lực, đáp ứng và phục vụ đắc lực cho công cuộc đổi mới phát triển đất nước được Đảng, Nhà nước ta hết sức quan tâm.Trong đó, XHH được thực hiện như một giải pháp cải cách tổ chức, hoạt động của bộ máy nhà nước, tăng cường trách nhiệm và tham gia từ phía nhân dân, mà trọng tâm là chuyển cho các tổ chức xã hội những công việc xã hội có thể làm được tốt. Đây là vấn đề các quốc gia đều quan tâm, trong đó, tuỳ theo điều kiện mà xác định những công việc cơ quan nhà nước trực tiếp đảm nhận, những công việc giao cho xã hội thực hiện, nhà nước không can thiệp trực tiếp, chỉ giữ vai trò quản lý nhà nước, nhằm huy động và phát huy tiềm năng của mọi thành phần trong xã hội; đồng thời, với việc thực hiện tinh giản bộ máy, biên chế, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước.Thứ hai, XHHTHADS được thực hiện trên cơ sở thu hút sự tham gia của xã hội vào việc cung cấp dịch vụ công, phù hợp với khả năng, điều kiện, nguồn lực trong xã hội vào từng thời điểm, giai đoạn nhất định. Nhà nước xác định các lĩnh vực, hoạt động, hình thức thu hút sự tham gia của mọi chủ thể thuộc các thành phần kinh tế cung cấp dịch vụ trong lĩnh vực THADS. Các chính sách cụ thể sẽ được thể hiện dưới các quy định của pháp luật như là cơ sở pháp lý quan trọng của Nhà nước để bảo vệ quyền và lợi ích chính đáng của các chủ thể trong xã hội khi đã tham gia thực hiện cung cấp các dịch vụ, tránh và phòng ngừa các rủi ro về chính sách. Các chủ thể đáp ứng đủ các điều kiện được tham gia vào việc cung cấp dịch vụ trong THADS phù hợp với khả năng và theo các hình thức khác nhau. Các chủ thể này có các quyền và nghĩa vụ bình đẳng với các tổ chức cung cấp dịch vụ công của Nhà nước.Thứ ba, XHHTHADS dù cho các dịch vụ được cung cấp bởi chủ thể là Nhà nước hay tổ chức, cá nhân tư nhân thì đều phải được thực hiện theo quy định của pháp luật, phục vụ trực tiếp cho các mục tiêu cải cách thủ tục tư pháp, thủ tục hành chính. Chủ thể tham gia vào quá trình XHH, cung cấp dịch vụ trong quá trình THADS phải tuân thủ nguyên tắc chịu trách nhiệm cá nhân trước pháp luật về việc cung cấp các dịch vụ đó. Trong XHHTHADS mục tiêu tìm kiếm lợi nhuận không phải là ưu tiên hàng đầu mà phải là tạo ra được lợi ích và trách nhiệm được chia sẻ giữa Nhà nước, chủ thể tham gia XHH và công dân với tư cách là người thụ hưởng và là người giám sát việc cung cấp các dịch vụ đó.Theo: Nguyễn Thị TuyềnLink luận án: https://docs.google.com/document/d/1o8ol9cRXHH06CrKDNCNrzIavPSRrtbvF/edit?rtpof=true